หลังน้ำลด อย่าชะล่าใจ! ระวัง 6 โรค 1 ภัยใกล้ตัว กรมควบคุมโรคแนะวิธีป้องกัน

กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข แนะประชาชนหลังสถานการณ์น้ำท่วม โดยเฉพาะผู้ที่ต้องกลับเข้าบ้านทำความสะอาดบ้านเรือน และฟื้นฟูพื้นที่หลังน้ำลด ซึ่งอาจยังมีน้ำขัง ดินโคลน สิ่งสกปรก และความชื้นสะสม จึงขอให้ประชาชนดูแลสุขภาพและป้องกันตนเอง เนื่องจากหลังน้ำลดอาจมีความเสี่ยงต่อ 6 โรค 1 ภัย ได้แก่ โรคไข้เลือดออก โรคตาแดง โรคน้ำกัดเท้า โรคระบบทางเดินหายใจ โรคฉี่หนูโรคติดเชื้อระบบทางเดินอาหาร และภัยจากไฟฟ้าดูด ไฟฟ้าช็อต



8 ตุลาคม 2569-นพ.มณเฑียร คณาสวัสดิ์ อธิบดีกรมควบคุมโรค กล่าวว่า หลังน้ำลด ประชาชนไม่ควรเร่งทำความสะอาดบ้านเรือนจนละเลยการป้องกันตนเอง เพราะพื้นที่ที่เคยมีน้ำท่วมอาจยังมีเชื้อโรค สิ่งสกปรก น้ำขัง และอุปกรณ์ไฟฟ้าที่ชำรุดเสียหาย จึงควรสวมอุปกรณ์ป้องกันที่เหมาะสม และค่อย ๆ ฟื้นฟูพื้นที่อย่างระมัดระวัง โดยเฉพาะผู้สูงอายุ เด็ก และผู้มีโรคประจำตัว ควรมีผู้ดูแลหรือหลีกเลี่ยงการทำงานหนักเกินไป

6 โรค 1 ภัย ที่ควรระวังหลังน้ำลด
1. โรคไข้เลือดออก หลังน้ำลดอาจมีน้ำขังตามภาชนะต่าง ๆ ซึ่งเป็นแหล่งเพาะพันธุ์ยุงลาย ควรเทน้ำทิ้ง คว่ำภาชนะที่ไม่ใช้ ปิดภาชนะเก็บน้ำให้มิดชิด และป้องกันยุงกัด หากมีไข้สูง ปวดศีรษะ ปวดเมื่อย คลื่นไส้ อาเจียน หรือมีจุดเลือดออก ควรพบแพทย์โดยเร็ว และหลีกเลี่ยงการซื้อยากลุ่มต้านการอักเสบชนิดไม่ใช่สเตียรอยด์ (NSAIDs) เช่น แอสไพริน ไอบูโปรเฟน มารับประทานเอง เพราะอาจเพิ่มความเสี่ยงทำให้เกิดอาการรุนแรงจากภาวะเลือดออกผิดปกติ ทำให้อันตรายถึงขั้นเสียชีวิตได้

2. โรคตาแดง มักเกิดจากการสัมผัสน้ำหรือสิ่งปนเปื้อนเชื้อโรค ควรหมั่นล้างมือด้วยน้ำและสบู่ให้สะอาด หลีกเลี่ยงการขยี้ตา และไม่ใช้ของใช้ส่วนตัวร่วมกับผู้อื่น เช่น ผ้าเช็ดหน้า ผ้าเช็ดตัว หรือเครื่องสำอาง หากมีอาการตาแดง คัน แสบตา น้ำตาไหล หรือขี้ตามาก ควรหลีกเลี่ยงการสัมผัสตา แยกของใช้ส่วนตัวเพื่อป้องกันการแพร่เชื้อสู่คนใกล้ชิด หากมีอาการรุฯแรงควรรีบพบแพทย์

3. โรคน้ำกัดเท้า การแช่น้ำหรือเดินลุยน้ำเป็นเวลานาน ทำให้ผิวหนังบริเวณเท้าเปื่อยและติดเชื้อได้ หากจำเป็นต้องลุยน้ำควรสวมรองเท้าบูตหรือรองเท้าที่ป้องกันน้ำ และหลังสัมผัสน้ำควรล้างเท้าด้วยน้ำสะอาดและสบู่ เช็ดให้แห้ง โดยเฉพาะซอกนิ้ว หากมีอาการคัน ผื่นแดง ผิวหนังเปื่อย แตก หรือมีแผล ควรพบแพทย์เพื่อรับการรักษา

4. โรคระบบทางเดินหายใจ การอยู่รวมกันในพื้นที่จำกัดหรือแออัด รวมถึงการทำความสะอาดบ้านหลังน้ำลดอาจทำให้สัมผัสฝุ่นละอองหรือเชื้อรา ซึ่งอาจก่อให้เกิดการระคายเคืองหรือกระตุ้นอาการทางระบบทางเดินหายใจได้ ควรเปิดประตูหน้าต่างให้อากาศถ่ายเท สวมหน้ากากที่เหมาะสม โดยเฉพาะหน้ากาก N95 หรือเทียบเท่า เมื่อทำความสะอาด และล้างมือเป็นประจำ หากมีไข้ ไอ เจ็บคอ มีน้ำมูก ควรพักผ่อนและหลีกเลี่ยงการใกล้ชิดกับผู้อื่น หากมีอาการหายใจลำบาก หอบเหนื่อย หรือมีอาการรุนแรงมากขึ้น ควรรีบไปพบแพทย์เพื่อรับการดูแลรักษาที่ถูกต้องและเหมาะสมต่อไปและเข้ารับการตรวจรักษาตามความเหมาะสม

5. โรคฉี่หนู ผู้ที่ลุยน้ำ ย่ำโคลน หรือทำความสะอาดบ้านหลังน้ำลดอาจสัมผัสเชื้อที่ปนเปื้อนในน้ำหรือดิน ควรสวมรองเท้าบูทและถุงมือ หลีกเลี่ยงการสัมผัสน้ำหรือโคลนโดยตรง และล้างมือ ล้างเท้าด้วยน้ำสะอาดและสบู่หลังสัมผัส หากมีไข้ และปวดศีรษะ และปวดกล้ามเนื้อหรือกดเจ็บตามกล้ามเนื้อโดยเฉพาะที่น่อง ต้นขา หรือหลัง หลังสัมผัสน้ำหรือดิน ควรรีบพบแพทย์และแจ้งประวัติการลุยน้ำ ไม่ควรซื้อยาปฏิชีวนะมารับประทานเอง

6. โรคติดเชื้อระบบทางเดินอาหาร น้ำท่วมและสิ่งปฏิกูลอาจทำให้น้ำและอาหารปนเปื้อนเชื้อโรค ควรดื่มน้ำสะอาด รับประทานอาหารที่ปรุงสุกใหม่ ล้างมือก่อนรับประทานอาหารและหลังเข้าห้องน้ำ และไม่รับประทานอาหารที่สัมผัสน้ำท่วมหรือน้ำสกปรก หากมีอาการถ่ายเหลว ให้ดื่มสารละลายน้ำตาลเกลือแร่เพื่อป้องกันการขาดน้ำ หากถ่ายมาก อาเจียนมาก ดื่มน้ำไม่ได้ มีไข้สูง ซึม หรือมีเลือดปนในอุจจาระ ควรรีบพบแพทย์

1 ภัย: ไฟฟ้าดูด ไฟฟ้าช็อต หลังน้ำลด อาจมีสายไฟ ปลั๊กไฟ และเครื่องใช้ไฟฟ้าที่เปียกน้ำหรือชำรุด ประชาชนไม่ควรเข้าใกล้หรือเปิดใช้งานอุปกรณ์ดังกล่าวและควรตัดกระแสไฟฟ้าก่อนเข้าไปทำความสะอาด โดยให้ช่างผู้มีความรู้ตรวจสอบระบบไฟฟ้าและเครื่องใช้ไฟฟ้าก่อนนำกลับมาใช้งาน หากพบผู้ถูกไฟฟ้าดูดหรือไฟฟ้าช็อต ห้ามใช้มือเปล่าเข้าไปช่วยให้ตัดกระแสไฟก่อน และโทรขอความช่วยเหลือฉุกเฉินประสานส่งต่อโรงพยาบาลทันที

หลังน้ำลด ขอให้ประชาชนค่อย ๆ ฟื้นฟูบ้านเรือน โดยสวมรองเท้าที่เหมาะสม ถุงมือ และหน้ากากขณะทำความสะอาด ล้างมือและร่างกายหลังสัมผัสน้ำหรือโคลน ดื่มน้ำสะอาด รับประทานอาหารปรุงสุก และกำจัดน้ำขังรอบบ้านเพื่อลดแหล่งเพาะพันธุ์ยุงลาย รวมถึงตรวจสอบระบบไฟฟ้าให้ปลอดภัยก่อนใช้งาน หากมีอาการเจ็บป่วยผิดปกติ โดยเฉพาะไข้สูง หายใจลำบาก ถ่ายมากจนเสี่ยงขาดน้ำ มีเลือดปน หรือมีอาการรุนแรง ควรรีบไปพบแพทย์ ไม่ควรซื้อยามารับประทานเอง

ทั้งนี้ ประชาชนสามารถสอบถามข้อมูลเกี่ยวกับโรคและภัยสุขภาพได้ที่ สายด่วนกรมควบคุมโรค โทร. 1422